Wieża Trynitarska to 60-metrowa neogotycka dzwonnica górująca nad starówką Lublina, z której rozciąga się najlepsza panorama miasta. W środku mieści się Muzeum Archidiecezji Lubelskiej z kolekcją sztuki religijnej, a na szczycie – taras widokowy na wysokości 40 metrów. To miejsce łączy w sobie trzy rzeczy: ciekawą historię, ekspozycję muzealną i widoki, których nie zobaczysz z żadnego innego punktu w centrum.
- najlepsza panorama Lublina
- unikalne zbiory sztuki religijnej
- interaktywne elementy multimedialne
- drewniane wnętrza wieży
- kawiarenka na tarasie widokowym
Z furty klasztornej w symbol miasta
Trudno uwierzyć, że ta okazała budowla zaczynała jako niepozorna furta w murach miejskich, prowadząca do zabudowań kolegium jezuickiego. Pierwotna wieża powstała w 1693 roku dzięki fundacji Doroty z Łyczków Zamoyskiej, która przekazała na ten cel 4500 złotych. Mieszkańcy Lublina podarowali wcześniej jezuitom ogromny dzwon i potrzebowali miejsca, gdzie można by go zawiesić.
Prawdziwa przemiana przyszła jednak w 1819 roku. Antonio Corazzi, włoski architekt pracujący dla carskich władz, zaprojektował przebudowę wieży w stylu neogotyckim. Prace trwały do 1827 roku i właśnie wtedy wieża zyskała swój obecny wygląd – czworoboczny korpus z ośmioboczną nadbudową, stożkowy dach kryty miedzianą blachą i charakterystyczne ostrołukowe okna z maswerkami. Od tamtej pory architektura wieży nie uległa większym zmianom, mimo kilku remontów i wojennych zniszczeń.
Nazwa wieży pochodzi od zakonu trynitarzy, którzy zajmowali pojezuickie budynki w latach 1781-1814. Sam zakon istniał tam krótko, ale nazwa przylgnęła na stałe.
Co zobaczyć we wnętrzu wieży
Wejście do wieży prowadzi od strony placu Katedralnego. Od razu rzuca się w oczy drewniana konstrukcja wnętrza – unikalna i świetnie zachowana. Muzeum Archidiecezjalne, które mieści się w wieży od lat 70. XX wieku, prezentuje zbiory sztuki religijnej: obrazy, ikony, rzeźby, tkaniny liturgiczne, sarkofagi, instrumenty muzyczne czy portrety trumienne. To nie jest wielka ekspozycja, ale dobrze wkomponowana w przestrzeń wieży.
Szczególną uwagę warto zwrócić na salę z dzwonami. Można tu zobaczyć cztery dzwony, w tym Michała przeniesionego z fary lubelskiej oraz Marię – największy dzwon w Lublinie, który rozbrzmiewa tylko podczas najważniejszych uroczystości kościelnych. Na ścianach wyświetlane są legendy lubelskie, co dodaje zwiedzaniu lokalnego kolorytu.
Muzeum wzbogaciło ostatnio ofertę o elementy multimedialne. Dostępne są gogle VR, dzięki którym można przenieść się w czasie i uczestniczyć w inscenizacji koronacji Bolesława Chrobrego. To ciekawy dodatek, zwłaszcza dla młodszych zwiedzających.
207 stopni do najlepszego widoku w Lublinie
Na taras widokowy prowadzi 207 drewnianych stopni. Nie ma windy, więc trzeba liczyć się z solidnym treningiem – szczególnie w letnie upały. Ale warto. Z platformy na wysokości 40 metrów rozciąga się panorama całego Lublina: dachy staromiejskich kamienic, wieże kościołów, zielone przestrzenie i współczesna zabudowa na horyzoncie.
Na tym samym poziomie działa niewielka kawiarenka, gdzie można odpocząć przed zejściem w dół. Z tarasu widać też legendarnego blaszanego kogucika, który wieńczy szczyt wieży na wysokości 60 metrów. Według miejskiej legendy kogut piał, gdy zbliżało się niebezpieczeństwo – dziś podobno odzywa się, gdy przez bramę przechodzi cnotliwa panna. Choć to oczywiście tylko legenda, kogucik stał się jednym z symboli Lublina.
Wieża pełniła w przeszłości różne funkcje – była nie tylko dzwonnicą, ale też wagą miejską. To pokazuje, jak ważnym punktem była dla codziennego życia miasta.
Dla kogo jest Wieża Trynitarska
To miejsce sprawdzi się dla osób zainteresowanych historią i architekturą sakralną, ale też dla wszystkich, którzy chcą zobaczyć Lublin z góry. Rodziny z dziećmi również odwiedzają wieżę – dzieciaki zazwyczaj dobrze znoszą wspinaczkę po schodach, a widoki z tarasu robią wrażenie. Warto tylko pamiętać, że najmłodsze dzieci mogą się zmęczyć wchodzeniem na górę.
Muzeum nie jest zbyt rozbudowane, więc osoby oczekujące wielkiej ekspozycji mogą być rozczarowane. To raczej kompaktowa kolekcja dobrze wpisana w przestrzeń wieży. Główną atrakcją pozostaje sam obiekt – jego architektura, konstrukcja i oczywiście widoki.
Praktyczne informacje przed wizytą
Wieża Trynitarska znajduje się przy ulicy Królewskiej 10, tuż obok Archikatedry Lubelskiej. To centrum Starego Miasta, więc łatwo tu dotrzeć pieszo z większości punktów starówki. Jeśli ktoś przyjeżdża samochodem, najlepiej zaparkować w okolicy Bramy Krakowskiej lub na parkingach przy ul. Lipowej i stamtąd przejść się kilka minut.
Godziny otwarcia warto sprawdzić na bieżąco na stronie internetowej wieży, bo mogą się zmieniać w zależności od sezonu i dni tygodnia. Zwykle wieża jest otwarta od wtorku do niedzieli.
Ceny biletów: wstęp dla dzieci poniżej 3. roku życia jest bezpłatny. Bilety ulgowe przysługują dzieciom od 3. roku życia, uczniom, studentom do 26. roku życia, seniorom oraz osobom niepełnosprawnym. Dostępne są też bilety łączone uprawniające do zwiedzania zarówno Wieży Trynitarskiej, jak i Archikatedry Lubelskiej (zakrystia akustyczna, skarbiec, krypty) – to dobra opcja, jeśli ktoś planuje zobaczyć oba obiekty.
Na zwiedzanie wieży warto zarezerwować około godziny – 30-40 minut na spokojne przejście przez ekspozycję i zejście na taras, plus czas na podziwianie widoków i ewentualnie kawę. Jeśli ktoś chce dokładnie obejrzeć wszystkie eksponaty i poczytać opisy, może zostać dłużej.
Historia wojenna i odbudowa
Podczas II wojny światowej wieża ucierpiała znacznie – bombardowanie Lublina uszkodziło dach, okna, a wnętrze zostało zdewastowane. Na szczęście sama konstrukcja przetrwała. Odbudowę przeprowadzono w latach 1945-1952, a kolejne remonty miały miejsce w latach 70. (gdy przygotowywano wieżę na siedzibę muzeum) oraz w 2011 roku podczas ostatniej większej renowacji.
Wieża Trynitarska to dobry punkt startowy do zwiedzania lubelskiej starówki. Stąd blisko do Bramy Krakowskiej, Rynku, Zamku Lubelskiego czy Trybunału Koronnego. Można zacząć od widoku z góry, żeby zorientować się w topografii miasta, a potem zejść i zwiedzać poszczególne zakątki pieszo.